Για το πώς επηρεάζεται η Κύπρος από την κατάργηση του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ, το πώς διαφοροποιούνται οι μεικτές αναπτύξεις και τον ρόλο του headquartering στην ανάπτυξη της Κύπρου, αναλύει ο Πρόεδρος του Συνδέσμου Μεγάλων Αναπτύξεων, κ. Ανδρέας Δημητριάδη, στην ιστοσελίδα AlphaNews.
Ποια η θέση σας για το ζήτημα που προέκυψε από τη χρήση του μειωμένου συντελεστή ΦΠΑ; Πώς επηρεάζει την Κύπρο η κατάργηση του μέτρου;
Θεωρώ πως -ειδικά την περίοδο που διανύουμε- μια σημαντική αύξηση στον Φόρο Προστιθέμενης Αξίας από το 5% στο 19%, θα είχε καταστροφικές συνέπειες στον κατασκευαστικό τομέα και κατά συνέπεια στην οικονομία του τόπου. Φανταστείτε πώς αυτό το επιπλέον ποσοστό θα επιβαρύνει τις ήδη αυξημένες τιμές στο κόστος των υλικών, καθιστώντας την ανέγερση νέων κατοικιών ασύμφορη τόσο για τους κατασκευαστές όσο και για τους πελάτες. Η κυπριακή κυβέρνηση οφείλει να καταβάλει προσπάθειες ώστε να πείσει τους Ευρωπαίους εταίρους για την αναγκαιότητα διατήρησης του ΦΠΑ στο 5% ως ένα μέτρο κοινωνικής πολιτικής. Οι πολίτες τα τελευταία δύο χρόνια έχουν δει τα εισοδήματά τους να μειώνονται και κατά συνέπεια την αγοραστική τους δύναμη. Μια τέτοια εξέλιξη, μόνο αρνητικές επιπτώσεις μπορεί να έχει. Πιστεύω πως εάν θέλουμε πραγματικά να δώσουμε ώθηση στον κατασκευαστικό τομέα αλλά και στην αγορά ακινήτων, πρέπει να ακολουθήσουμε την τακτική του μηδενικού ΦΠΑ για νεόδμητες κατοικίες, όπως εφάρμοσαν στην Ελλάδα, αναθερμαίνοντας την αγορά.
Παρ’ ότι το έχετε θίξει αρκετές φορές σε προηγούμενες συνεντεύξεις σας, εξακολουθεί να καθυστερεί η ψήφιση του Περί Διευκόλυνσης των Μεγάλων Επενδύσεων Νόμου. Ποιος είναι πρακτικά ο αντίκτυπος αυτών των καθυστερήσεων;
Το νομοσχέδιο για τη διευκόλυνση των μεγάλων επενδύσεων εγκρίθηκε από το Υπουργικό Συμβούλιο το 2019 και από τότε εκκρεμεί η ψήφισή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων. Αυτές οι καθυστερήσεις και οι συνεχείς αναβολές επιβαρύνουν τις διαδικασίες αδειοδότησης μεγάλων έργων, καθιστώντας τις πολυδάπανες, πολύπλοκες και εξαιρετικά χρονοβόρες. Όταν για παράδειγμα για ένα έργο -όπως είναι τα γήπεδα γκολφ- απαιτούνται 8-10 χρόνια για τις τελικές άδειες, πώς θα προσελκύσεις έναν ξένο επενδυτή που επιθυμεί να επενδύσει στην Κύπρο; Θεωρώ αδιανόητο σε μία περίοδο που οι άλλες χώρες προσπαθούν να αυξήσουν τα εισοδήματά τους με κάθε τρόπο, εμείς που έχουμε τον τρόπο, να θέτουμε τέτοια εμπόδια. Πρέπει η Βουλή των Αντιπροσώπων να προχωρήσει στην ψήφιση του νομοσχεδίου ώστε να επισπευσθούν οι διαδικασίες, για να δημιουργηθεί το θετικό κλίμα που χρειαζόμαστε ώστε να προσελκύσουμε ξένες επενδύσεις. Ήδη, αρκετές από τις αναπτύξεις που εκπροσωπεί ο Σύνδεσμος, καθυστερούν εξ αιτίας αυτών των διαδικασιών και αυτό είναι επιζήμιο και για τον τόπο. Σε αυτό το σημείο, θα ήθελα να επαναλάβω για ακόμα μία φορά πως ο Σύνδεσμος δεν υποστηρίζει την κατάργηση της διαδικασίας αξιολόγησης των επιπτώσεων των αναπτύξεων στο περιβάλλον, αλλά τη σύντμηση του χρόνου που απαιτείται γι’ αυτό τον σκοπό.
Το τελευταίο διάστημα, ως Σύνδεσμος προωθείτε τον σχεδιασμό και την υλοποίηση μεικτών αναπτύξεων. Πώς διαφοροποιούνται οι μεικτές αναπτύξεις από ό,τι γνωρίζαμε μέχρι σήμερα;
Αυτή τη στιγμή, σε παγκόσμια κλίμακα, υπάρχει η τάση δημιουργίας μεικτών αναπτύξεων που περιλαμβάνουν περισσότερες από μία χρήσεις. Δηλαδή, οι επενδυτές μεγάλων αναπτύξεων επιδιώκουν τη δημιουργία projects τα οποία καλύπτουν ένα ευρύ φάσμα αναγκών, απαντώντας στην έλλειψη χρόνου που αντιμετωπίζουν οι περισσότεροι επιχειρηματίες σήμερα. Με λίγα λόγια, ένας επιτυχημένος επιχειρηματίας στις μέρες μας έχει τη δυνατότητα να ξοδέψει χρήματα, αλλά όχι χρόνο. Ως εκ τούτου, η δημιουργία μεικτών αναπτύξεων διασφαλίζει στον πελάτη ότι στο ίδιο τετράγωνο θα μπορεί να έχει τον χώρο εργασίας του, τον χώρο διαμονής του και φυσικά επιλογές ψυχαγωγίας και διασκέδασης. Βάσει μελετών, ο τομέας των μεικτών αναπτύξεων είναι αυτός που προσελκύει το μεγαλύτερο ενδιαφέρον για επενδύσεις σε όλο τον κόσμο. Είναι σημαντικό λοιπόν, το κράτος να προωθήσει τη δημιουργία μεικτών αναπτύξεων, δίνοντας πολεοδομικά κίνητρα στους ιδιώτες να δημιουργήσουν τέτοιες υποδομές που αναβαθμίζουν το προϊόν της Κύπρου.
Μπορεί η Κύπρος να καταστεί παγκόσμιο επιχειρηματικό και επενδυτικό κέντρο αναπτύξεων; Το headquartering αποτελεί μέρος αυτής της εξέλιξης;
Το Υπουργικό Συμβούλιο, με τη συμβολή του Συνδέσμου Μεγάλων Αναπτύξεων, για να προωθήσει την εγκατάσταση της έδρας ξένων εταιριών στην Κύπρο, ενέκρινε νομοσχέδιο που παραχωρεί ευνοϊκές φορολογικές ρυθμίσεις με σκοπό την προσέλκυση ξένων επιχειρηματιών υψηλού βιοτικού επιπέδου. Ήδη αρκετές μεγάλες εταιρείες από Λίβανο και Ιαπωνία έχουν μεταφέρει την έδρα τους στην Κύπρο. Μια πολύ σημαντική εξέλιξη, η οποία από μόνη της όμως, δεν είναι αρκετή. Όταν εξαγγέλλονται τέτοιοι στόχοι, πρέπει να συνοδεύονται και από εξαγγελλίες για τη δημιουργία ανάλογων υποδομών. Πώς θα μεταφέρουν οι ξένες εταιρείες την έδρα τους στην Κύπρο ή τα περιφερειακά τους γραφεία, όταν δεν υπάρχουν οι κατάλληλες υποδομές; Δεν αρκεί μόνο η δημιουργία γραφείων που θα στεγάσουν μια εταιρεία. Μια τέτοια εξέλιξη προϋποθέτει πως η χώρα που θα μεταφερθεί μια εταιρία μεγάλου βεληνεκούς, πρέπει να διαθέτει ξενόφωνα σχολεία, νηπιαγωγεία, πανεπιστήμια, χώρους διαμονής που θα φιλοξενήσουν τις οικογένειες των εργαζομένων και αποτελεσματικές συγκοινωνίες. Για να γίνω πιο συγκεκριμένος, σχετικά πρόσφατα υπήρξε ενδιαφέρον από μια μεγάλη εταιρεία να μεταφερθεί στην Κύπρο, η οποία εν τέλει άλλαξε γνώμη επειδή δεν έχουμε αρκετά γαλλόφωνα σχολεία. Αυτά είναι βασικά προβλήματα που πρέπει να εξεταστούν και να επιλυθούν. Ο ιδιωτικός τομέας είναι έτοιμος να στηρίξει αυτή την προσπάθεια, πρέπει όμως η κυβέρνηση να δώσει κάποια κίνητρα ώστε να προχωρήσουν τέτοιες μεγάλες και ολοκληρωμένες επενδύσεις. Διαθέτουμε εξειδικευμένο και καταρτισμένο προσωπικό που μπορεί να προσφέρει υπηρεσίες υψηλού επιπέδου, υστερούμε όμως σε υποδομές.